Neurony rozpoznające delikatny dotyk

Niektóre włókna nerwowe czuciowe specjalizują się w rozróżnianiu delikatnego dotyku. Ich neurony pozbawione mieliny i charakteryzujące się wolną reakcją, nie wysyłają projekcji do pierwszorzędowej kory czuciowej, ale do struktur mózgu zaangażowanych w zarządzanie emocjami i uczuciowością. Odkrycie to potwierdza znaczenie kontaktu fizycznego we wczesnym dzieciństwie i wyjaśnia niektóre aspekty zaburzenia autystycznego.

Jeśli pieszczota wywołuje pozytywne uczucie, zawdzięczamy to również specyficznej grupie włókien nerwowych, które mają za zadanie powiązać ładunek emocjonalny z doznaniem dotykowym. Taki wniosek płynie z badania – opublikowanego w czasopiśmie Neuron – podczas którego zanalizowano i porównywano najnowsze badania dotyczące zmysłu dotyku, integrując je z serią eksperymentów.

Klasyczne badania układów somatosensorycznych wykazały, że wysyłanie sygnałów dotykowych do mózgu odbywa się głównie za pośrednictwem systemu włókien nerwowych mielinowych o dużej średnicy, przenoszących impulsy z ogromną prędkością. Włókna te są związane z zachowaniem dotykowym, mającym na celu eksplorację środowiska oraz postrzeganie i posługiwanie się przedmiotami.

Niemniej, oprócz wspomnianych włókien istnieją też inne, mniejsze i wolniejsze, do tej pory analizowane w mniejszym stopniu, z wyjątkiem tych, które pełnią funkcję wykrywania bodźców bólowych. Francis McGlone z Uniwersytetu w Liverpoolu oraz Johan Wessberg z Uniwersytetu w Göteborgu i H’kan Olausson z Uniwersytetu w Linköping (Szwecja), odkryli niedawno, że grupa tych cienkich i wolnych włókien typu C, posiada funkcję przeciwną do tych przewodzących ból. Rozpoznają one de facto delikatny dotyk, reagując na bodźce, które mogą wywoływać satysfakcję i przyjemność.

Włókna te są połączone w minimalnym stopniu z obszarami czuciowymi kory mózgowej (obszarami S1 i S2 – odpowiednio pierwszorzędowej kory czuciowej i drugorzędowej kory czuciowej – przyp. red.), które są istotne dla świadomości świata zewnętrznego, ale komunikują się bezpośrednio i bezustannie z korą wyspową i oczodołowo-czołową, dwiema okolicami mózgu, odgrywającymi kluczową rolę w reakcjach uczuciowych i emocjonalnych.

Jeśli ewolucyjne znaczenie układu czuciowego o szybkiej transmisji jest oczywiste, ponieważ pozwala na szybką i skuteczną reakcję na potencjalne wyzwania związane z przetrwaniem – obserwują naukowcy – to znaczenia wolnego systemu identyfikacji delikatnego dotyku należałoby szukać prawdopodobnie w roli dotyku jako środka komunikacji w takim jak nasz gatunku społecznym, charakteryzującym się tworzeniem w obrębie określonych grup specyficznych zależności społecznych.

Pośrednim potwierdzeniem powyższej hipotezy jest nietolerowanie przez wiele osób autystycznych kontaktu fizycznego i pieszczot, a w niektórych przypadkach nawet tkanin ubrań. Według autorów artykułu może to być związane z niezdolnością do rozróżniania, od początkowych faz percepcji, delikatnego dotyku i co za tym idzie, jego znaczenia jako uspokajającego bodźca fizycznego.

Ponadto, zdaniem McGlone’a brak delikatnego kontaktu fizycznego – w praktyce pieszczot – w pierwszych latach życia może wywrzeć niekorzystny wpływ na odpowiedni rozwój tej części układu czuciowego, z negatywnymi skutkami dla serii zachowań i stanów psychicznych na dalszym etapie życia.

Źródło: Neuron

Podziel się:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on telegram
Telegram
Share on email
Email
TAGI:
Anna Śnieżyńska

Anna Śnieżyńska

Tłumacz przysięgły języka włoskiego. Absolwentka filologii włoskiej UW i studiów tłumaczeniowych w Genui. Pasjonatka kultury Włoch, historii sztuki i psycholingwistyki.
CZY DLA CIEBIE RÓWNIEŻ JEST
WAŻNE TO O CZYM CZYTASZ?

Nigdy nie było ważniejszego czasu, aby edukować społecznie

ORION Organizacja Społeczna tworzy Publikacje dla osób, które cenią wiedzę opartą na dowodach i sprawdzonych źródłach. Naszym celem jest budowanie świadomego społeczeństwa, dlatego nasze materiały zawsze będą z darmowym dostępem. Jeśli możesz wesprzyj nas dzisiaj, przekazując darowiznę, którą możesz odliczyć od podatku oraz udostępniaj nasze Publikacje swoim przyjaciołom.

Numer konta (Nest Bank)

92 2530 0008 2041 1071 3655 0001

Skip to content